OSS 050. Bezpieka Rezuna

Zapraszam na kolejny odcinek mojego autorskiego podcastu, kt├│rego scenariusz napisa┼éo ┼╝ycie: OSS. Okiem S┼éu┼╝b Specjalnych. Tym razem w audycji typu Standard opowiadam o S┼éu┼╝bie Bezpiecze┼ästwa Organizacji Ukrai┼äskich Nacjonalist├│w. A temat to nie┼éatwy i niejednoznaczny. W tym odcinku us┼éyszysz o tym, czym by┼éa i na czym polega┼éa jej dzia┼éalno┼Ť─ç, w szczeg├│lno┼Ťci za┼Ť jakie mia┼éa cele, zadania, struktur─Ö i personel. Ponadto opowiem o instrukcjach reguluj─ůcych jej prac─Ö, a tak┼╝e o zwalczaniu OUN/UPA przy pomocy tzw. grup pozoracyjnych.

Zero teorii, sama praktyka…

Ostrze┼╝enie:

Czytasz o tym, co naprawd─Ö wydarzy┼éo si─Ö w przesz┼éo┼Ťci. Wszelkie podobie┼ästwo do aktualnych wydarze┼ä oraz postaci wsp├│┼éczesnych jest ca┼ékowicie przypadkowe (i niezamierzone)!

Ponadto w tym odcinku podcastu OSS. Okiem S┼éu┼╝b Specjalnych u┼╝ywam s┼é├│w, kt├│re maj─ů jedynie charakter opisowy (poznawczy).
W ┼╝adnym wypadku nie traktuj ich jako poj─Öcia warto┼Ťciuj─ůce (kt├│re z natury rzeczy
nios─ů ze sob─ů ┼éadunek emocjonalny)!

Mi┼éego s┼éuchania. Lub czytania (transkrypcji) ­čśë

Za┼Ť je┼Ťli jeszcze nie wiesz kim jestem, to przeczytasz o mnie zar├│wno na Blogu, jak i na LinkedIn.

A TERAZ PO KOLEI…

Albo ┼Ťci─ůgnij i pos┼éuchaj.

TRANSKRYPCJA

To ju┼╝ pi─Ö─çdziesi─ůty, jubileuszowy odcinek OSS. Okiem S┼éu┼╝b Specjalnych, podcastu dla chc─ůcych zrozumie─ç ┼Ťwiat mniej lub bardziej tajnych s┼éu┼╝b.

Zaprasza: Piotr Herman

Szpiegul.pl

Cze┼Ť─ç!

BEZPIEKA REZUNA

Witam Ci─Ö bardzo serdecznie z okazji podw├│jnej.

Po pierwsze, to ju┼╝ pi─Ö─çdziesi─ůty odcinek podcastu. Stanowi on bardzo istotne uzupe┼énienie bloga Szpiegul.pl, ale sam w sobie zawiera tak ogromn─ů ilo┼Ť─ç informacji o s┼éu┼╝bach specjalnych, ┼╝e a┼╝ trudno jest w to uwierzy─ç. W dodatku uda┼éo mi si─Ö przekaza─ç Ci dotychczas wiedz─Ö unikaln─ů! Tak─ů, do jakiej nie ma dost─Öpu w sferze j─Özyka polskiego. I z tego jestem bardzo dumny.

Ostatnio sprawdzi┼éem, ┼╝e gdyby wyda─ç dotychczasowe odcinki w formie ksi─ů┼╝ki, to by┼éoby to ponad tysi─ůc dwie┼Ťcie stron! Samego s┼éuchania jest jakie┼Ť trzydzie┼Ťci godzin. A to tylko nieco ponad rok mojej aktywno┼Ťci dla CiebieÔÇŽ

Powiedzia┼éem, ┼╝e dzisiejszy odcinek jest szczeg├│lny z dw├│ch powod├│w. Pierwszy ju┼╝ wymieni┼éem, a drugim jest to, ┼╝e spotykamy si─Ö w nowym, 2022 roku! Powinienem ┼╝yczy─ç wszystkiego najlepszego, ale tak naprawd─Ö, to ┼╝ycz─Ö Tobie i wszystkim Twoim bliskim dw├│ch rzeczy:

Aby┼Ť by┼é szcz─Ö┼Ťliwy (lub szcz─Ö┼Ťliwa), bez wzgl─Ödu na to, co przyniesie Ci ┼╝ycie oraz duuuu┼╝o cierpliwo┼Ťci!

W czasie, w kt├│rym ┼╝yjemy, potrzebujemy jej naprawd─Ö wieleÔÇŽ

Z okazji tego podw├│jnego jubileuszu rzuci┼éem si─Ö na bardzo g┼é─Öbok─ů wod─Ö ÔÇô je┼Ťli chodzi o tematyk─Ö tego odcinka. Zaczn─Ö od tego, ┼╝e ÔÇ×rezunÔÇŁ to s┼éowo, kt├│re w j─Özyku staropolskim oznacza: morderc─Ö, siepacza, zab├│jc─Ö. Zosta┼éo zapo┼╝yczone z j─Özyka ukrai┼äskiego od wyrazu „rizun” oznaczaj─ůcego rze┼║nika. A po tzw. rzezi wo┼éy┼äskiej, w Polsce sta┼éo si─Ö potocznym okre┼Ťleniem cz┼éonk├│w podziemia ukrai┼äskiego: UPA, OUN, Samoobronnych Kuszczowych Widdi┼é├│w i innych ukrai┼äskich formacji uczestnicz─ůcych w rzeziach polskiej ludno┼Ťci cywilnej.

Samo okre┼Ťlenie „rezuny” wzi─ů┼éem z ksi─ů┼╝ki Grzegorza Motyki i Rafa┼éa Wnuka pod tytu┼éem „Pany i rezuny. Wsp├│┼épraca AK-WiN i UPA 1945-1947„, w kt├│rej obaj autorzy podj─Öli pr├│b─Ö opisu wojennych stosunk├│w pomi─Ödzy AK-WiN oraz Ukrai┼äsk─ů Powsta┼äcz─ů Armi─ů, w tym wsp├│┼édzia┼éania przeciw NKWD-LWP-UB. Bo i tak si─Ö dzia┼éo…

Jednak┼╝e wi─Öcej o tej ksi─ů┼╝ce, w tym odcinku podcastu, nie us┼éyszysz.

M├│wi─Ö to wszystko po to, aby┼Ť rozumia┼é, ┼╝e o tych tematach wiem. Czasami nawet za wiele i cz─Östo wola┼ébym o nich nie wiedzie─ç…. Ale tak ju┼╝ jest, ┼╝e je┼Ťli cz┼éowiek czego┼Ť si─Ö dowie, to ju┼╝ nie da si─Ö od-dowiedzie─ç.

W tym odcinku podcastu o rzeziach jednak nie b─Ödzie.

Tak, dystansuj─Ö si─Ö zupe┼énie od jakichkolwiek ocen czy te┼╝ wydarze┼ä. I robi─Ö to celowo. Bo to jest bardzo trudna historia i (chc─ůc nie chc─ůc) zahacza o polityk─Ö (tak┼╝e t─ů historyczn─ů). A w tym podca┼Ťcie polityki nie ma (w ┼╝adnym odcinku). Dlatego nie porusz─Ö tych wszystkich kwestii tkwi─ůcych w nas jak j─ůtrz─ůca si─Ö rana (a m├│wi─ůc nas mam na my┼Ťli zar├│wno Polak├│w, jak i Ukrai┼äc├│w).

Musia┼éem to wyja┼Ťni─ç.

Przygotowuj─ůc si─Ö do tego nagrania, konieczne by┼éo pomini─Öcie szeregu kwestii (poza bardzo og├│lnym zarysem), kt├│re mia┼éy ogromny wp┼éyw na dzia┼éania podziemnych struktur ukrai┼äskich (jak cho─çby polityki narodowo┼Ťciowe II Rzeczypospolitej, ZSRR czy niemieckiego okupanta). Postanowi┼éem r├│wnie┼╝ nie zag┼é─Öbia─ç si─Ö w histori─Ö, ideologie i struktury organizacyjne poszczeg├│lnych organizacji wojskowych. Temat sam w sobie fascynuj─ůcy, ale niekoniecznie dotyczy tematyki tego podcastu. I z tych wa┼Ťnie powod├│w, w tym odcinku zaj─ů┼éem si─Ö jedynie niewielkim wycinkiem organizacyjnym ukrai┼äskiego podziemia, a mianowicie S┼éu┼╝b─ů Bezpiecze┼ästwa OUN. A musisz wiedzie─ç, ┼╝e ┼╝o┼énierze UPA bali si─Ö jej jak ognia…

Zaczynamy!

SYTUACJA

S┼éu┼╝ba Bezpiecze┼ästwa Organizacji Ukrai┼äskich Nacjonalist├│w (SB OUN, a po ukrai┼äski: đíđ╗ĐâđÂđ▒đ░ đ▒đÁđĚđ┐đÁđ║đŞ đ×đúđŁ) to tajna policja polityczna OUN-B dzia┼éaj─ůca jako wywiad i kontrwywiad o bardzo szerokich kompetencjach represyjnych. To w┼éa┼Ťnie ona jest odpowiedzialna za ┼Ťmier─ç wielu ludzi r├│┼╝nych narodowo┼Ťci, g┼é├│wnie jednak Polak├│w i… stawiaj─ůcej jej op├│r ludno┼Ťci ukrai┼äskiej oraz niewygodnych cz┼éonk├│w OUN i UPA. Zwr├│─ç uwag─Ö, ┼╝e powiedzia┼éem „niewygodnych„, a nie winnych np. zdrady…

OUN-B to organizacja polityczna, kt├│r─ů potocznie nazywamy „banderowcami” – od nazwiska przyw├│dcy politycznego, Stepana Bandery. ÔÇ×BanderowcyÔÇŁ jako nieformalna frakcja OUN istnieli ju┼╝ przed II wojn─ů ┼Ťwiatow─ů. I przy okazji: to w┼éa┼Ťnie OUN-B odegra┼éa kluczow─ů rol─Ö w inspirowaniu i przeprowadzeniu przy pomocy UPA ludob├│jstwa polskiej ludno┼Ťci cywilnej.

I teraz tylko poka┼╝─Ö Ci dlaczego nie wyja┼Ťniam kwestii organizacyjnych. Ot├│┼╝ ju┼╝ w po┼éowie 1940 roku mieli┼Ťmy dwie pot─Ö┼╝ne frakcje OUN:

  • OUN-M, kt├│r─ů tworzyli tzw. solidary┼Ťci i melnikowcy oraz
  • OUN-R, w sk┼éad kt├│rej wchodzili: OUN-SD i rewolucjoni┼Ťci oraz OUN-B, czyli „banderowcy„.

Gdybym mia┼é t┼éumaczy─ç kto z kim i dlaczego, to kompletnie zgubiliby┼Ťmy tematyk─Ö s┼éu┼╝b specjalnych ukrai┼äskiego podziemia.

Dlatego powiem kr├│tko: OUN to ukrai┼äska nacjonalistyczna organizacja polityczno-wojskowa za┼éo┼╝ona w 1929 w Wiedniu, d─ů┼╝─ůca do stworzenia na ziemiach uznawanych przez ni─ů za ukrai┼äskie niepodleg┼éego pa┼ästwa, kt├│ra w praktyce dzia┼éa┼éa konspiracyjnie zar├│wnoo w ZSRR, jak i Ruminii, g┼é├│wnie jednak na terenie II Rzeczypospolitej, prowadz─ůc dzia┼éalno┼Ť─ç: terrorystyczn─ů, dywersyjn─ů, szkoleniow─ů i propagandowo-o┼Ťwiatow─ů. Jej celem by┼éo oderwanie od pa┼ästwa polskiego wojew├│dztw: lwowskiego, tarnopolskiego i stanis┼éawowskiego.

Nie mo┼╝na wykluczy─ç, ┼╝e pocz─ůtkowo OUN by┼éa finansowana bezpo┼Ťrednio przez ZSRR oraz po┼Ťrednio przez litewskiego prezydenta Antanasa Smeton─Ö. By┼éa to realizacja stalinowskiej polityki os┼éabienia g┼é├│wnego wroga, czyli Polski. Zreszt─ů OUN mi─Ödzywojenne pa┼ästwo litewskie nie tylko przekazywa┼éo jej funduszy, ale pokrywa┼éo r├│wnie┼╝ koszty utrzymania ich reprezentanta (Josyfa Rewiuka) i lokalu w stolicy Litwy, Kownie (gdzie drukowany by┼é nielegalny organ prasowy UWO ÔÇ×SurmaÔÇŁ, przemycany p├│┼║niej do Ma┼éopolski Wschodniej).

OUN cieszy┼éa si─Ö r├│wnie┼╝ przychylno┼Ťci─ů czechos┼éowackiego prezydenta Tom├í┼ía Masaryka.

UGODA

W II Rzeczypospolitej za┼Ť by┼éa organizacj─ů nielegaln─ů i opowiada┼éa si─Ö przeciwko polityce ugody polsko-ukrai┼äskiej (od 1929 roku), reprezentowanej przez: UNDO, czyli ukrai┼äsk─ů parti─Ö legalnie dzia┼éaj─ůc─ů w Polsce (to byli petlurowcy) oraz wp┼éywow─ů cz─Ö┼Ť─ç obozu pi┼ésudczyk├│w.

OUN na prze┼éomie 1929/1930 roku wyst─ůpi┼éa z has┼éem: ÔÇ×Na s┼éowne argumenty ┼╝aden Polak nie b─Ödzie wra┼╝liwy, na terror wszyscyÔÇŁ. I zacz─Ö┼éy si─Ö szeroko zakrojone zamachy (a nie akcje sabota┼╝owe na mniejsz─ů skal─Ö, kt├│re zdarza┼éy si─Ö ju┼╝ wcze┼Ťniej) na polskie obiekty administracyjne, tory kolejowe, mosty, urz─Ödy pocztowe i s┼éupy telefoniczne.

Wed┼éug sprawozda┼ä policji mi─Ödzy lipcem a pa┼║dziernikiem 1930 dokonanych zosta┼éo 186 akt├│w terroru, a konsekwencj─ů przeprowadzenie przez w┼éadze polskie w okresie pomi─Ödzy wrze┼Ťniem i listopadem 1930 roku pacyfikacji Ma┼éopolski Wschodniej.

OUN organizowa┼éa r├│wnie┼╝ akty terroru indywidualnego przeciw wysokim urz─Ödnikom Rzeczypospolitej ÔÇô m.in. zamachy przeciwko Tadeuszowi Ho┼é├│wce (1931) i Bronis┼éawowi Pierackiemu (1934), a tak┼╝e akty przemocy przeciw instytucjom pa┼ästwa polskiego (tzw. ekspropriacje).

Jak wi─Öc widzisz wszystko mia┼éo przebieg podobny do konspiracji polskiej na poczx─ůtku XX wieku. Mam na my┼Ťli dzia┼éalno┼Ť─ç Organizacji Bojowych PPS.

Wracaj─ůc do dzia┼éalno┼Ťci terrorystycznej OUN, to przyczyni┼éa si─Ö ona do za┼éamania polityki ugody w 1938 roku i przeprowadzenia przez Wojsko Polskie tzw. drugiej pacyfikacji (po┼é─ůczonej z masowym burzeniem cerkwi na terenach etnicznie mieszanych).

Konsekwencj─ů polityki si┼éy (ze strony rz─ůdu polskiego) by┼éo rozszerzenie wp┼éyw├│w OUN.

A wszystko to mia┼éo znacz─ůce konsekwencje, gdy zabrak┼éo aparatu pa┼ästwa polskiego na tym obszarze po wrze┼Ťniu 1939.

NIEMCY

Je┼Ťli za┼Ť chodzi o stosunek do Niemiec, to OUN od samego pocz─ůtku wsp├│┼épracowa┼éa z Republik─ů Weimarsk─ů (kana┼éami Abwehry, czyli wywiadu i kontrwywiadu wojskowego). W og├│le mo┼╝na powiedzie─ç, ┼╝e OUN najpierw traktowa┼éa wsp├│┼éprac─Ö z Niemcami strategicznie (czyli zgodnie z tradycj─ů austro-w─Ögiersk─ů), a po okupacji terenu Ukrainy przez wojska III Rzeszy instrumentalnie (jako narz─Ödzie do stworzenia niepodleg┼éego pa┼ästwa ukrai┼äskiego).

Po ataku Niemiec na ZSRR 22 czerwca 1941 roku, OUN-B og┼éosi┼éa we Lwowie 30 czerwca 1941 roku akt odnowienia pa┼ästwa ukrai┼äskiego. Obie frakcje nacjonalistyczne (OUN-B i OUN-M) by┼éy gotowe w 1941 roku do wsp├│┼épracy z Niemcami przeciwko ZSRR w celu uzyskania autonomii b─ůd┼║ niepodleg┼éo┼Ťci Ukrainy. Adolf Hitler by┼é temu zdecydowanie przeciwny. W konsekwencji Bandera zosta┼é 15 wrze┼Ťnia 1941 osadzony w wi─Özieniu w Spandau, a nast─Öpnie przewieziony do obozu koncentracyjnego w Sachsenhausen i osadzony w odizolowanym od reszty obozu oddziale dla wi─Ö┼║ni├│w specjalnych tzw. Zellenbau, gdzie w osiemdziesi─Öciu celach przebywali r├│wnie┼╝ m.in. pierwszy dow├│dca Armii Krajowej Stefan Rowecki, ostatni kanclerz Austrii Kurt Schuschnigg, premier Francji ├ëdouard Daladier, czy przyw├│dca Komunistycznej Partii Niemiec (KPD) Ernst Th├Ąlmann.

Warunki w jakich przebywa┼é by┼éy dogodne: mia┼é do dyspozycji dwupokojow─ů cel─Ö (pok├│j go┼Ťcinny i sypialni─Ö), urz─ůdzon─ů jak w normalnym mieszkaniu, z dywanami i obrazami, za┼Ť posi┼éki spo┼╝ywa┼é w jadalni SS, nie musia┼é nosi─ç stroju obozowego i nie by┼é zmuszany do pracy. W ci─ůgu dnia cela, w kt├│rej przebywa┼é, nie by┼éa zamkni─Öta i pozwalano mu na kontakt z ┼╝on─ů i ze ┼Ťwiatem zewn─Ötrznym. Kilkakrotnie przenoszony by┼é do Berlina celem prowadzenia z nim negocjacji.

Tak┼╝e ca┼éy aktyw kierowniczy OUN-B zosta┼é aresztowany i osadzony w wi─Özieniach i obozach koncentracyjnych. Banderowcy poddani masowym represjom niemieckim przeszli jesieni─ů 1941 do konspiracji, organizuj─ůc jesieni─ů 1942 roku partyzantk─Ö, Ukrai┼äsk─ů Powsta┼äcz─ů Armi─Ö, kt├│ra toczy┼éa walk─Ö z polskim podziemiem oraz partyzantk─ů radzieck─ů, a tak┼╝e niemieck─ů administracj─ů okupacyjn─ů i niemieckimi si┼éami policyjnymi, za┼Ť po okupacji teren├│w Wo┼éynia i Galicji Wschodniej ÔÇô z oddzia┼éami Armii Czerwonej i NKWD.

BANDERA

Stepan Bandera od 1940 roku by┼é uznawany przez Abwehr─Ö za agenta kryptonim „Konsul II„. Zapewne dlatego w marcu 1941 OUN-B w Generalnym Gubernatorstwie utworzy┼éa w porozumieniu z Abwehr─ů z┼éo┼╝ony z Ukrai┼äc├│w batalion ÔÇ×NachtigallÔÇŁ, pod komend─ů niemieck─ů. Sformowano tak┼╝e drugi batalion ukrai┼äski, ÔÇ×RolandÔÇŁ, z┼éo┼╝ony z cz┼éonk├│w OUN-M. Razem tworzy┼éy one tzw. Dru┼╝yny Ukrai┼äskich Nacjonalist├│w w ramach Wehrmachtu. Za┼Ť w pa┼║dzierniku 1941 r. oba bataliony zosta┼éy po┼é─ůczone i 21 pa┼║dziernika 1941 przekszta┼écone w Batalion Policyjny nr 201, kt├│ry zosta┼é wyj─Öty spod komendy Wehrmachtu i podporz─ůdkowany Ordnungspolizei (jako Ukrai┼äskie Bataliony Policyjne). Nast─Öpnie OUN-M by┼éa politycznym promotorem powstania w 1943 roku Dywizji SS-Ha┼éyczyna (Galizien), czyli 14 Dywizji Grenadier├│w SS.

I taka ciekawostka: sami Ukrai┼äcy s┼éu┼╝─ůcy w tej Dywizji t┼éumaczyli (ca┼ékiem bezpodstawnie) skr├│t SS jako: Strzelcy Siczowi, kt├│ra to jednostka by┼éa jedn─ů z regularnych formacji armii Ukrai┼äskiej Republiki Ludowej w latach 1917-1919.

I mo┼╝e tylko przypomn─Ö, ┼╝e wbrew powszechnej opinii Dywizja nie uczestniczy┼éa w t┼éumieniu powstania warszawskiego.

Je┼Ťli za┼Ť chodzi o OUN-B, to po wojnie walczy┼éa ze s┼éu┼╝bami radzieckimi po stronie Ukrai┼äskiej Republiki Ludowej oraz polskimi na ziemiach polskich. Jednak w zwi─ůzku z og├│lnymi stratami w podziemiu OUN-B, struktury SB zosta┼éy rozwi─ůzane pod koniec 1951 roku, a ich personel obj─ů┼é kierownicze stanowiska w podziemiu (czyli OUN-B). Jednocze┼Ťnie poza ziemiami Ukrainy powsta┼éa Organizacja Ukrai┼äskich Nacjonalist├│w za Granic─ů, odr─Öbna od dzia┼éaj─ůcych nadal organizacji banderowc├│w i melnykowc├│w (OUN-M). Cz┼éonkowie organizacji byli okre┼Ťlani jako „dwijkary„. A w niepodleg┼éej Ukrainie od roku 1995 dzia┼éa legalnie Kijowska Miejska Organizacja Ukrai┼äskich Nacjonalist├│w (KMO OUN).

Wracaj─ůc jeszcze do Bandery, to w Sachsenhausen przebywa┼é on do 28 wrze┼Ťnia 1944, gdy wraz z innymi przyw├│dcami OUN-B zosta┼é zwolniony przez Niemc├│w. Zdarzenie to w interesuj─ůcy spos├│b koresponduje z zawarciem w tym czasie nieformalnego uk┼éadu mi─Ödzy UPA a Niemcami dotycz─ůcego wsp├│┼épracy dywersyjno-wywiadowczej przeciw ZSRR. Po kapitulacji armii niemieckiej Bandera mieszka┼é w Monachium (w ameryka┼äskiej strefie okupacyjnej), ukrywaj─ůc si─Ö pod przybranym nazwiskiem. Jeszcze w 1947 roku ameryka┼äski kontrwywiad wojskowy (CIC) okre┼Ťla┼é go jako wyj─ůtkowo niebezpiecznego, stale w drodze, cz─Östo w przebraniu. CIC podj─ů┼é szeroko zakrojone pr├│by poszukiwa┼ä Bandery, jednak zako┼äczy┼éy si─Ö one niepowodzeniem. Podobnie jak pr├│by radzieckie. Rosjanie za┼Ť spraw─Ö za┼éatwili po swojemu. Po rozbiciu OUN, od 1952 roku zacz─Öli prowadzi─ç gr─Ö wywiadowcz─ů, kt├│ra podtrzymywa┼éa z┼éudzenia Bandery i ochraniaj─ůcej go niemieckiej BND o istnieniu na Ukrainie silnego podziemia. Na Ukrain─Ö i do Polski nadal byli wysy┼éani kurierzy i kilkuosobowe boj├│wki. A w 1957 roku Nikita Chruszczow nakaza┼é zab├│jstwo lider├│w emigracyjnego OUN, w tym Stepana Bandery. Funkcjonariusz s┼éu┼╝b radzieckich, Bohdan Staszynski, ┼Ťledzi┼é Bander─Ö ju┼╝ od stycznia 1959 roku. Przy pomocy specjalnego pistoletu rozpylaj─ůcego cyjanek, ukrytego w zwini─Ötej w rulon gazecie, zabi┼é Stepana Bander─Ö w dniu 15 pa┼║dziernika. Za ten czyn otrzyma┼é Order Czerwonego Sztandaru. 

Sk─ůd o tym wiemy?

Staszynski po ucieczce na Zach├│d w roku 1961 podczas publicznego procesu przyzna┼é si─Ö mi─Ödzy innymi do tego skrytob├│jczego zab├│jstwa.

I my┼Ťl─Ö, ┼╝e og├│lny zarys sytuacji ju┼╝ mamy…

ROBOTA

Co do zasady walki OUN/UPA (czyli Ukrai┼äczej Powsta┼äczej Armii), przebiega┼éy w czterech etapach:

  • od walki terrorystycznej i propagandowej (etap pierwszy),
  • poprzez formacje typu wojskowego (drugi etap),
  • a nast─Öpnie przez oddzia┼éy partyzanckie (trzeci etap),
  • a┼╝ do prowadzenia podziemnej walki dywersyjno-terrorystycznej i propagandowej (etap czwarty).

Struktura ukrai┼äskiego ruchu powsta┼äczego sk┼éada┼éa si─Ö z czterech g┼é├│wnych element├│w:

  • organizacji politycznej (OUN),
  • formacji wojskowych (UPA),
  • centrum dowodzenia i kontroli wojskowej (Dow├│dztwo Generalne UPA),
  • krajowego organu koordynacyjnego (UGOR).

Cechy charakterystyczne dzia┼éa┼ä ukierunkowanych na realizacj─Ö idei rewolucji jako sposobu na wyzwolenie narodu i stworzenie niezale┼╝nego ukrai┼äskiego pa┼ästwa narodowego s─ů nast─Öpuj─ůce:

  • system dwufunkcyjnego przyw├│dztwa: wi─Ökszo┼Ť─ç cz┼éonk├│w Naczelnego Dow├│dztwa i struktur dowodzenia UPA by┼éa cz┼éonkami, a nawet wysokimi rang─ů urz─Ödnikami OUN,
  • OUN utworzy┼éa i kontrolowa┼éa infrastruktur─Ö oddzia┼é├│w powsta┼äczych i pomocniczych (p├│┼épartyzanckich),
  • OUN stworzy┼éa kana┼éy komunikacji zar├│wno w politycznej, jak i wojskowej sieci podziemia,
  • S┼éu┼╝ba Bezpiecze┼ästwa OUN dzia┼éa┼éa r├│wnie┼╝ jako wywiad i kontrwywiad oraz kontrolowa┼éa tak┼╝e ┼╝andarmeri─Ö wojskow─ů,
  • OUN by┼éa odpowiedzialna za propagand─Ö ideologiczn─ů w szeregach UPA i dostarcza┼éa instruktor├│w politycznych dla swoich jednostek.

CELE

Cele niepodleg┼éo┼Ťciowego ruchu ukrai┼äskiego podzielono na dwie perspektywy: dalsz─ů i bli┼╝sz─ů.

Cele d┼éugoterminowe zosta┼éy sformu┼éowane w nast─Öpuj─ůcy spos├│b:

  • osi─ůgni─Öcie niepodleg┼éo┼Ťci pa┼ästwa ukrai┼äskiego wszelkimi niezb─Ödnymi ┼Ťrodkami (tj. legalnymi lub rewolucyjnymi),
  • osi─ůgni─Öcie, je┼Ťli nie ca┼ékowitej niepodleg┼éo┼Ťci, to przynajmniej autonomii narodowej i kulturowej, kt├│ra pozwoli zachowa─ç i umocni─ç warto┼Ťci i instytucje narodowe, przyczyni si─Ö do rozwoju samo┼Ťwiadomo┼Ťci narodowej ludzi, a tym samym po┼éo┼╝y podwaliny dla przysz┼éej niepodleg┼éo┼Ťci.

Z kolei cele kr├│tkoterminowe odzwierciedla┼éy specyfik─Ö region├│w, w kt├│rych dzia┼éali ukrai┼äscy powsta┼äcy i sytuacj─Ö w nich. Na przyk┼éad po zako┼äczeniu wojny ┼Ťwiatowej na Ukrainie Zachodniej i za dawn─ů lini─ů Curzona takim celem by┼éo przeciwstawienie si─Ö deportacji ludno┼Ťci ukrai┼äskiej w celu udzielenia wsparcia formacjom UPA na tym terytorium. Bez tego nie mo┼╝na by┼éo liczy─ç na kontynuacj─Ö ich dzia┼éa┼ä bojowych na masow─ů skal─Ö.

ZADANIA

Zal─ů┼╝ki S┼éu┼╝by Bezpiecze┼ästwa OUN si─Ögaj─ů 1921 roku, gdy w strukturze OUN (a w zasadzie ukrai┼äskiego ruchu nacjonalistycznego) utworzono kom├│rk─Ö referenta wywiadu. Aktywno┼Ť─ç tajnych s┼éu┼╝b II RP w walce z OUN zmusi┼éa referat wywiadowczy do podj─Öcia pracy na kierunkach kontrwywiadowczych. Za┼Ť w 1940 roku rozpocz─Öto szkolenie kadr SB OUN, mi─Ödzy innymi w Zakopanem, w pensjonacie ÔÇ×StamaraÔÇŁ. Zgodnie z planami przyj─Ötymi w listopadzie 1942 r. na ÔÇ×Konferencji Wojskowej OUN(B)ÔÇŁ rozwini─Öto w SB OUN: wywiad i kontrwywiad SB OUN oraz ┼╝andarmeri─Ö wojskow─ů.

SB OUN tropi┼éa i likwidowa┼éa wszystkich podejrzanych ideologicznie i politycznie przeciwnik├│w OUN-B, a tak┼╝e bra┼éa udzia┼é w rzeziach ludno┼Ťci polskiej. SB w wielu przypadkach terroryzowa┼éa r├│wnocze┼Ťnie cz─Ö┼Ť─ç opornej jej ludno┼Ťci ukrai┼äskiej, pos┼éuguj─ůc si─Ö tymi samymi metodami, co wobec niewygodnych cz┼éonk├│w OUN i UPA. Pierwszymi zadaniami SB OUN by┼éo rozpracowywanie i zwalczanie OUN-M.

Od listopada 1944 do maja 1945 rozstrzelano 240 os├│b za ÔÇ×niech─Ö─ç wst─ůpienia do UPAÔÇŁ.

Nale┼╝y podkre┼Ťli─ç, ┼╝e w swoich dzia┼éaniach S┼éu┼╝ba Bezpiecze┼ästwa OUN szeroko stosowa┼éa tortury.

Do kompetencji SB OUN nale┼╝a┼é:

  • wywiad,
  • kontrwywiad,
  • praca ┼Ťledcza (prowadzenie ┼Ťledztw),
  • robota operacyjna (policyjna ochrona terenu),
  • dzia┼é egzekucyjny (aresztowania, eskortowanie zatrzymanych, wykonywanie wyrok├│w),
  • w┼éadza s─ůdownicza wobec cywilnej ludno┼Ťci polskiej i ukrai┼äskiej (tak przynajmniej uwa┼╝a┼éa sama SB).

Jak wi─Öc wida─ç zasadniczo referat SB OUN sk┼éada┼é si─Ö z dwu pion├│w: wywiadowczo-informacyjnego oraz policyjno-┼Ťledczego. A przy nich znajdowa┼éa si─Ö tzw. „dawidkowa ┼éanka„, kt├│ra zajmowa┼éa si─Ö przechowywaniem dokument├│w. Jednak┼╝e niedobory kadrowe sprawi┼éy, ┼╝e obydwa wydzia┼éy w rzeczywisto┼Ťci zla┼éy si─Ö w jeden referat SB OUN wykonuj─ůcy wszystkie zadania.

STRUKTURA

Struktura SB by┼éa ┼Ťci┼Ťle powi─ůzana ze struktur─ů OUN. Kom├│rki organizacyjne S┼éu┼╝by Bezpiecze┼ästwa znajdowa┼éy si─Ö na wszystkich szczeblach struktur zar├│wno OUN, jak i UPA. By┼éa ona bowiem wyspecjalizowanym pionem OUN, zorganizowanym w okr─Ögi, kt├│re dzieli┼éy si─Ö na: nadrejony i rejony. Struktura terytorialna S┼éu┼╝by Bezpiecze┼ästwa by┼éa wyra┼║nie powi─ůzana ze struktur─ů terytorialn─ů OUN, kt├│ra wygl─ůda┼éa tak:

  • stanitsa – wie┼Ť. Je┼Ťli wie┼Ť jest du┼╝a, mo┼╝e mie─ç kilka wiosek,
  • podokr─Ög – od trzech do pi─Öciu wsi,
  • powiat – od trzech do pi─Öciu podokr─Ög├│w,
  • nadraion – trzy dzielnice,
  • region – wiele dzielnic.

Dodatkowo ca┼ée terytorium Ukrainy zosta┼éo podzielone na cztery cz─Ö┼Ťci (regiony): ziemie zachodnioukrai┼äskie, p├│┼énocno-zachodnie, p├│┼énocno- lub ┼Ťrodkowo-wschodnie oraz Po┼éudniowo-Wschodnia Ziemia Ukrai┼äska.

OUN by┼éa odpowiedzialna za tworzenie i rozw├│j struktury organizacyjnej w spo┼éeczno┼Ťciach (wsp├│lnotach) ukrai┼äskich. G┼é├│wnym ogniwem by┼é tzw. „kuszcz” (czyli krzew). Owe krzewy pe┼éni┼éy g┼é├│wnie funkcje administracyjne w gminach (w rzeczywisto┼Ťci w wi─Ökszo┼Ťci z nich krzewy pozostawa┼éy cieniem organ├│w samorz─ůdowych do pocz─ůtku lat pi─Ö─çdziesi─ůtych) i odpowiada┼éy za zaopatrzenie w rekrut├│w. Ka┼╝dy za┼Ť kuszcz mia┼é w┼éasny oddzia┼é, sk┼éadaj─ůcy si─Ö z 30-40 uzbrojonych ch┼éop├│w. Mieszkali i pracowali legalnie na wsiach, ale jako cz┼éonkowie organizacji mieli pewien zakres obowi─ůzk├│w: zbierali informacje wywiadowcze, zabezpieczali bunkry UPA, pilnowali oddzia┼é├│w UPA podczas postoj├│w na wsiach w celu odpoczynku i dokonania uzupe┼énie┼ä. Do ich funkcji nale┼╝a┼éo tak┼╝e wykonywanie specjalnych misji bojowych (akt├│w dywersyjnych) oraz okresowe udzielanie pomocy zbrojnej formacjom powsta┼äczym w walce. Po wykonaniu zada┼ä specjalnych wracali do normalnego ┼╝ycia.

PERSONEL

Je┼Ťli za┼Ť chodzi o personel SB OUN to wykonywa┼é on r├│┼╝ne funkcje:

  • kuszczowi wywiadowcy to byli tajni informatorzy kierowani do wsi. Raz w miesi─ůcu sk┼éadali raporty rejonowym referentom SB,
  • rezydent ÔÇô zakonspirowany w strukturze UPA tajny wsp├│┼épracownik SB,
  • Boj├│wka S┼éu┼╝by Bezpiecze┼ästwa (BSB) to kilkunastoosobowa uzbrojona boj├│wka z komendantem na czele, podlegaj─ůca rejonowemu referentowi. Wykonywa┼éa ona nast─Öpuj─ůce zadania: doprowadzanie os├│b na przes┼éuchanie, egzekucje, ┼é─ůczno┼Ť─ç rejonu OUN z sotni─ů UPA. Boj├│wki SB uczestniczy┼éy r├│wnie┼╝ w wi─Ökszych akcjach wojskowych, wzmacniaj─ůc si┼éy UPA,
  • rejonowy referent ÔÇô pracowa┼é wraz z pomocnikiem. Zbierali oni informacje od kuszczowych informator├│w analizowali je, prowadzili ┼Ťledztwa oraz przes┼éuchania i wydawali wyroki.

Ponadto: nadrejonowy referent, okr─Ögowy referent oraz krajowy referent.

Za┼Ť w sk┼éad personelu ka┼╝dego biura SB OUN wchodzili:

  • oficer SB – sprawowa┼é og├│lne kierownictwo nad dzia┼éalno┼Ťci─ů podw┼éadnych, zaanga┼╝owanych w prac─Ö operacyjn─ů, do kt├│rej zwerbowano agentur─Ö i informator├│w w┼Ťr├│d: miejscowej ludno┼Ťci i struktur radzieckiego aparatu tajnych s┼éu┼╝b (to tak zwana agentura zewn─Ötrzna), jak r├│wnie┼╝ we w┼éasnych szeregach (co zwano agentur─ů wewn─Ötrzn─ů),
  • zast─Öpca oficera (podoficer) SB – asystowa┼é oficerowi SB i wykonywa┼é jego obowi─ůzki, gdy ten by┼é nieobecny,
  • dow├│dca milicji SB – dowodzi┼é bojownikami SB,
  • ┼Ťledczy SB badali okoliczno┼Ťci niepowodzenia dzia┼éa┼ä podziemia OUN w┼Ťr├│d jego cz┼éonk├│w, fakty wsp├│┼épracy mieszka┼äc├│w i poszczeg├│lnych cz┼éonk├│w OUN ze s┼éu┼╝bami radzieckimi,
  • archiwi┼Ťci SB prowadzili dokumentacj─Ö SB: akta agentury radzieckiej i podejrzanych, akta przes┼éucha┼ä i inne dokumenty zwi─ůzane z dzia┼éalno┼Ťci─ů tej struktury,
  • bojowe oddzia┼éy SB – strzeg─ůce kryj├│wki oraz miejsca pracy oficer├│w, ┼Ťledczych lub archiwist├│w. Zajmowali si─Ö r├│wnie┼╝ zatrzymaniami i dostarczeniem podejrzanego na miejsce przes┼éuchania oraz wykonywaniem wyrok├│w,
  • funkcjonariusz informacji SB ÔÇô zbiera┼é informacje o przemieszczaniu si─Ö oddzia┼é├│w radzieckich s┼éu┼╝b tajnych, zachowaniu mieszka┼äc├│w osiedli, spotkaniach funkcjonariuszy s┼éu┼╝b radzieckich z miejscow─ů ludno┼Ťci─ů itp.

S┼éu┼╝ba Bezpiecze┼ästwa OUN dzia┼éa┼éa w taki spos├│b, ┼╝e tajni informatorzy przekazywali informacje o podejrzanych osobach referentom rejonowym, kt├│rzy wysy┼éali boj├│wk─Ö celem zatrzymania podejrzanego. Najcz─Ö┼Ťciej uprowadzano go do lasu, gdzie przes┼éuchiwa┼é go referent rejonowy b─ůd┼║ jego pomocnik. ┼Üledczy m├│g┼é stosowa─ç (i zwykle stosowa┼é) tortury. Po przes┼éuchaniu to w jego gestii by┼éa decyzja o losie podejrzanego. ÔÇ×WinnymÔÇŁ wymierzano na miejscu kar─Ö ┼Ťmierci przez zastrzelenie lub powieszenie (zwykle), co cz─Östo po┼é─ůczone by┼éo z dodatkowymi tortutrami. Czasem kar─ů by┼éo bicie bukowymi kijami (bukami). Z regu┼éy do zw┼éok przyczepiano kartk─Ö z podaniem winy. Kar─Ö wykonywano tak┼╝e na oczach zebranych cywil├│w, aby ich zastraszy─ç.

Cz─Östotliwo┼Ť─ç spotka┼ä z agentur─ů nie by┼éa ustalona, lecz zalecano, aby meldunki z rejonu do nadrejonu sp┼éywa┼éy dekadowo (5, 15 i 25 dnia miesi─ůca). W za┼éo┼╝eniu za┼Ť miejscowi wywiadowcy powinni sk┼éada─ç raport prze┼éo┼╝onemu co wiecz├│r. Staniczni mieli obowi─ůzek przes┼éa─ç je do podrejonu jeszcze tego samego wieczoru, za┼Ť podrejonowy komendant SB na tej podstawie powinien wys┼éa─ç gotowy raport do rejonu nast─Öpnego dnia. To by┼éa teoria, a jej realizacja by┼éa znacznie trudniejsza.

I musz─Ö podkre┼Ťli─ç, ┼╝e to S┼éu┼╝ba Bezpiecze┼ästwa OUN winna by┼éa tragicznego bratob├│jstwa, kt├│re doprowadzi┼éo do izolacji OUN. To w┼éa┼Ťnie bojowcy SB OUN byli aktywnymi wykonawcami operacji niszczenia Polak├│w oraz akt├│w terroru w┼Ťr├│d ludno┼Ťci zachodniej Ukrainy, nielojalnej wobec OUN-B. Z kolei ofiarami terroru politycznego SB OUN byli ludzie, kt├│rzy wiernie s┼éu┼╝yli idei suwerennej Ukrainy, ale drobnymi szczeg├│┼éami odbiegali od og├│lnej linii OUN-B.

INSTRUKCJE

Znane dokumenty reguluj─ůce dzia┼éalno┼Ť─ç SB OUN to przede wszystkim:

  • Instrukcja ÔÇ×Walka i dzia┼éalno┼Ť─ç OUN w czasie wojnyÔÇŁ z 1941 roku,
  • Instrukcja S┼éu┼╝by Bezpiecze┼ästwa z 1942 roku,
  • Instrukcja „II / V – 1949” z 1949 roku.

I kr├│tko o tych dokumentachÔÇŽ

W kwietniu 1941 r. kierownictwo OUN-B zatwierdzi┼éo instrukcj─Ö ÔÇ×Walka i dzia┼éalno┼Ť─ç OUN podczas wojnyÔÇŁ, w kt├│rej przyzna┼éo SB „w┼éadz─Ö wykonawcz─ů do niszczenia element├│w wrogich Ukrainie, kt├│re stan─ů si─Ö szkodnikami na jej terytorium za pomoc─ů ┼Ťrodk├│w pa┼ästwowych, a tak┼╝e zdolno┼Ť─ç kontrolowania ┼╝ycia spo┼éecznego i politycznegoÔÇŁ. Owe „wrogie elementy” to „niechciani przyw├│dcy polscy, moskiewscy i ┼╝ydowscy, zw┼éaszcza zwolennicy imperializmu bolszewicko-moskiewskiego„. Za┼Ť polityka wobec mniejszo┼Ťci narodowych zosta┼éa okre┼Ťlona nast─Öpuj─ůco: „Mniejszo┼Ťci narodowe dziel─ů si─Ö na: a) lojalnych wobec nas, w istocie cz┼éonk├│w wci─ů┼╝ uciskanych narod├│w; b) wrogich wobec nas ÔÇô Moskali, Polak├│w i ┼╗yd├│w. (…) Liderzy zostan─ů zniszczeniÔÇŁ.

W cz─Ö┼Ťci o S┼éu┼╝bie Bezpiecze┼ästwa dano szczeg├│┼éowe instrukcje dotycz─ůce pocz─ůtkowego, organizacyjnego okresu dzia┼éania organ├│w bezpiecze┼ästwa (milicji ludowej) dla ka┼╝dej ga┼é─Özi jej hierarchicznej organizacji: wie┼Ť-powiat-obw├│d:

  • przedstawiono kr├│tki przegl─ůd organ├│w bezpiecze┼ästwa pa┼ästwa w ZSRR,
  • szczeg├│┼éowo wskazano procedur─Ö tworzenia milicji ludowych we wsiach, ko┼échozach i PGR oraz w du┼╝ych przedsi─Öbiorstwach przemys┼éowych (a na wy┼╝szym szczeblu hierarchii uwzgl─Ödniono cechy organizacji milicji w o┼Ťrodkach okr─Ögowych i regionalnych),
  • okre┼Ťlono metody wsp├│┼édzia┼éania i koordynacji dzia┼éa┼ä organ├│w policji r├│┼╝nych szczebli hierarchii.

Bezpo┼Ťrednio w zadaniach nakre┼Ťlonych w ÔÇ×Instrukcji dla S┼éu┼╝by Bezpiecze┼ästwaÔÇŁ OUN-B stwierdzono: „(…) s─ů elementy (…) kt├│re przy tworzeniu nowego systemu rewolucyjnego na Ukrainie musz─ů zosta─ç zneutralizowane. S─ů nimi:

  • Rosjanie wys┼éani na ziemie ukrai┼äskie w celu umocnienia w┼éadzy Moskwy na Ukrainie,
  • ┼╗ydzi zar├│wno indywidualnie, jak i jako grupa narodowa,
  • cudzoziemcy, g┼é├│wnie r├│┼╝ni Azjaci, kt├│rymi Moskwa kolonizuje Ukrain─Ö w celu stworzenia na Ukrainie narodowej szachownicy,
  • Polacy na zachodnich ziemiach ukrai┼äskich, kt├│rzy nie wyrzekli si─Ö marze┼ä o budowaniu Wielkopolski kosztem ziem ukrai┼äskich„.

Wst─Öpnie okre┼Ťlonym zadaniem SM OUN by┼éa realizacja ÔÇ×czystki NKWD-yst├│w, Rosjan, ┼╗yd├│w i innychÔÇŁ oraz sporz─ůdzenie list ÔÇ×tych, kt├│rzy zostali odnotowani w prze┼Ťladowaniach Ukrai┼äc├│w ÔÇô przede wszystkim ÔÇ×nie-Ukrai┼äcyÔÇŁ ÔÇô a w┼éa┼Ťciwie ┼╗ydzi, Rosjanie, PolacyÔÇŁ.

Uznano, ┼╝e dopiero ÔÇ×po przeprowadzeniu czystki w┼Ťr├│d NKWD, Rosjan, ┼╗yd├│w i innych mo┼╝na zacz─ů─ç organizowa─ç prawid┼éowe ┼╝ycie w mie┼ŤcieÔÇŁ.

Nast─Öpna Instrukcja S┼éu┼╝by Bezpiecze┼ästwa z 1942 roku, kt├│ra dawa┼éa og├│lny opis rodzaj├│w, cel├│w i zada┼ä z zakresu wywiadu oraz kontrwywiadu. Zawiera┼éa praktyczne instrukcje pracy, wskazuj─ůc w jaki spos├│b dobiera─ç osoby do s┼éu┼╝b wywiadowczych, czy te┼╝ metody dzia┼éania prowokator├│w i szpieg├│w. W cz─Ö┼Ťci po┼Ťwi─Öconej kryminalistyce podano klasyfikacj─Ö przest─Öpstw i przest─Öpc├│w. Ponadto opisano prowadzenie operacyjnych czynno┼Ťci ┼Ťledczych oraz zagadnienia zwi─ůzane z medycyn─ů s─ůdow─ů.

Za┼Ť Instrukcja „II / V – 1949” z 1949 roku okre┼Ťli┼éa zadania wywiadu i kontrwywiadu oraz propagandy.

Na ÔÇ×froncie wewn─ÖtrznymÔÇŁ wskazano takie zadania, jak:

  • prowadzenie walki z agentami w strukturach ruchu wyzwole┼äczego,
  • sprawdzanie kadr organizacji i kandydat├│w,
  • chwytanie milicjant├│w w celu uzyskania od nich informacji operacyjnych,
  • wzmacnianie oporu ze strony cz┼éonk├│w OUN w przypadku pr├│b ich ewentualnej rekrutacji przez s┼éu┼╝by radzieckie.

Na ÔÇ×froncie zewn─ÖtrznymÔÇŁ wymieniono nast─Öpuj─ůce cele:

  • upowszechnianie literatury nacjonalistycznej,
  • propagand─Ö idei ruchu wyzwole┼äczego w┼Ťr├│d tej cz─Ö┼Ťci ludno┼Ťci, kt├│ra nie zosta┼éa jeszcze wci─ůgni─Öta do walki z w┼éadz─ů radzieck─ů.

Zwracano r├│wnie┼╝ uwag─Ö na potrzeb─Ö pracy wyja┼Ťniaj─ůcej w┼Ťr├│d nauczycieli ze wschodu i (to ju┼╝ nowo┼Ť─ç w dzia┼éaniach OUN) zakazano ich likwidacji.

GRUPY POZORACYJNE

Warto jeszcze zwr├│ci─ç jeszcze uwag─Ö na dzia┼éalno┼Ť─ç tzw. grup pozoracyjnych.

Podczas walk o ustanowienie kontroli ZSRR nad Zachodnia Ukrain─ů, jednostki NKWD dzia┼éa┼éy „pod obc─ů flag─ů” (jakby┼Ťmy dzi┼Ť powiedzieli), przebrane za oddzia┼éy UPA, pope┼éniaj─ůc okrucie┼ästwa w celu zdemoralizowania ludno┼Ťci cywilnej. By┼éy znane jako Grupy Bojowe Agent├│w, grupy zalegendowane, grupy pozoracyjne, fa┼észywe oddzia┼éy UPA oraz jednostki NKWD przebrane za bojownik├│w UPA. Cz─Ö┼Ť─ç takich oddzia┼é├│w NKWD sk┼éada┼éa si─Ö r├│wnie┼╝ z by┼éych cz┼éonk├│w UPA.

Do ich zada┼ä nale┼╝a┼éo:

  • schwytanie lub eksterminacja sztabu i kwatery g┼é├│wnej OUN-UPA, oddzia┼é├│w UPA oraz lokalnego oddzia┼éu OUN i SB OUN,
  • zbieranie danych przed operacjami NKWD i Armii Czerwonej,
  • zniszczenie sieci komunikacyjnych OUN-UPA,
  • lokalizowanie i niszczenie bunkr├│w-magazyn├│w OUN-UPA.

OUN/UPA przeciwdzia┼éa┼éa temu w taki spos├│b, i┼╝ zaprzesta┼éa tworzenia nowych grup i po┼é─ůczy┼éa dotychczas istniej─ůce w wi─Öksze formacje.

Tak┼╝e po stronie polskiej wykorzystywano mo┼╝liwo┼Ťci, jakie dawa┼éy dzia┼éania grup pozoracyjnych. Za┼Ť w maju 1947 roku sk┼éadaj─ůce si─Ö z wojska i milicji grupy operacyjne ÔÇ×Wis┼éaÔÇŁ w sile 21.000 funkcjonariuszy i wojskowych zintensyfikowa┼éy walki z UPA. W├│wczas dow├│dztwo UPA zdecydowa┼éo si─Ö na ewakuacje do USRR lub (przez Czechos┼éowacj─Ö) do RFN. W ZSRR na oddzia┼éy UPA czeka┼éa ju┼╝ Armia Czerwona, podobnie zreszt─ů jak w Czewchos┼éowacji. I do jesieni 1948 roku sprawa UPA na ziemiach polskich zosta┼éa zamkni─Öta.

W 2008 roku S┼éu┼╝ba Bezpiecze┼ästwa Ukrainy (SBU) opublikowa┼éa informacje o dzia┼éaniach grup specjalnych NKWD podaj─ůcych si─Ö za bojownik├│w OUN/UPA w zachodnich regionach Ukrainy w latach 1944-1954. Ustalono, ┼╝e do 1954 roku na tym terenie dzia┼éa┼éo oko┼éo 150 takich specjalnych grup licz─ůcych 1800 os├│b.

I na dzi┼Ť by┼éoby to na tyle.

Ja za┼Ť opowiadam Ci o tym wszystkim, gdy┼╝ po prostu znam si─Ö na tym. Sam by┼éem oficerem polskich s┼éu┼╝b specjalnych, a obecnie szkol─Ö profesjonalist├│w wywiadu i bezpiecze┼ästwa biznesu CSI (czyli Corporate Security Intelligence): wywiadowc├│w, analityk├│w, bezpiecznik├│w, strateg├│w biznesowych oraz ka┼╝d─ů osob─Ö zainteresowan─ů tematyk─ů.

I niezmiennie pozostaj─Ö na stanowisku, i┼╝ praca s┼éu┼╝b i ich agentur nie zmienia si─Ö z up┼éywem lat. W przeciwie┼ästwie do ca┼éy czas ulepszanej technologii.

Je┼Ťli s┼éuchasz tego podcastu, to ju┼╝ o tym wiesz.

Je┼Ťli masz jeszcze jakiekolwiek w─ůtpliwo┼Ťci, to zapraszam Ci─Ö na dalsze audycje.

Je┼Ťli ich nie masz ÔÇô to zapraszam Ci─Ö tym bardziej.

A ten odcinek zako┼äcz─Ö.

By─ç mo┼╝e chcia┼éby┼Ť si─Ö ze mn─ů podzieli─ç jakimi┼Ť pytaniami lub sugestiami. Mo┼╝esz to zrobi─ç pisz─ů e-maila na adres:

kontakt@szpiegul.pl

Albo bezpo┼Ťrednio na Blogu lub pod tym odcinkiem na YouTubeÔÇÖowym kanale Szpiegul.pl ­čśë

I mam do Ciebie ogromn─ů pro┼Ťb─Ö: pole─ç ten podcast, OSS. Okiem S┼éu┼╝b Specjalnych przynajmniej jednej osobie spo┼Ťr├│d Twoich znajomych!

Jednej!

Ciebie to nic nie kosztuje, a w ten spos├│b ten podcast dotrze do wszystkich zainteresowanych!

Je┼Ťli za┼Ť nie chcesz przegapi─ç nic z tego, o czym opowiadam na temat s┼éu┼╝b mniej i bardziej tajnych, to zasubskrybuj Newsletter na stronie Szpiegul.pl ­čśë Otrzymasz w├│wczas darmowego ebooka mojego autorstwa.

NA ZAKO┼âCZENIE

Aby niczego nie przegapi─ç przypominam, ┼╝e…
je┼Ťli interesuje Ci─Ö tematyka Bloga:

A tymczasem…

Do zaczytania, zas┼éuchania lub po prostu: do zobaczenia!

I pozwol─Ö sobie przypomnie─ç, ┼╝e ksi─ů┼╝ka, kt├│r─ů napisa┼éem wraz z Tomkiem Safja┼äskim i Paw┼éem ┼üabuzem pt. ÔÇ×Ochrona przedsi─Öbiorstwa przed szpiegostwem gospodarczym. Prawne i praktyczne aspekty zapewnienia bezpiecze┼ästwa aktyw├│w przedsi─ÖbiorcyÔÇŁ jest ca┼éy czas dost─Öpna w sprzeda┼╝y. Ogrom wiedzy!!! Nie przeocz jej  ­čśë

Logotypy Szpiegul.pl

A je┼Ťli chcesz przeczyta─ç inne artyku┼éy na Blogu, to zajrzyj tutaj.

Piotr Herman

Serdecznie Ci─Ö witam!!! I przy okazji: Tak, to ja jestem na tym zdj─Öciu ­čśë Pisz─Ö o s┼éu┼╝bach mniej lub bardziej tajnych, gdy┼╝ doskonale rozumiem ich specyfik─Ö. Tak si─Ö bowiem sk┼éada, ┼╝e zanim zosta┼éem szkoleniowcem Wywiadu Bezpiecze┼ästwa Biznesu CSI (Corporate Security Intelligence) by┼éem oficerem polskich s┼éu┼╝b specjalnych.┬áA obecnie przekazuj─Ö praktyczn─ů wiedz─Ö i umiej─Ötno┼Ťci niezb─Ödne dla biznesowych: researcher├│w (czyli wywiadowc├│w), analityk├│w (i to nie tylko wywiadowczych), bezpiecznik├│w (czyli wszelakich specjalist├│w ds. bezpiecze┼ästwa) oraz strateg├│w biznesowych (co oznacza r├│wnie┼╝ menad┼╝er├│w i kierownik├│w r├│┼╝nego autoramentu, a tak┼╝e top managementu). I na tym zarabiam. A Blog i podcasting to moje prezenty dla Ciebie ­čśÄ

Dodaj komentarz

Tw├│j adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola s─ů oznaczone *

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczy─ç spam. Dowiedz si─Ö wi─Öcej jak przetwarzane s─ů dane komentarzy.